بررسی تأثیر مرشدیت بر یادگیری سازمانی با میانجی‌گری قابلیت‌های

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، گروه مهندسی صنایع، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

2 استادیار، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

3 کارشناس ارشد مدیریت دولتی، گروه مدیریت، دانشکده مدیریت اقتصاد حساب‌داری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر مرشدیت بر یادگیری سازمانی با میانجی‌گری قابلیت‌های کارکنان اداره آموزش‌و‌پرورش شهرستان خاش انجام گرفته است. این پژوهش کاربردی از نوع توصیفی- پیمایشی به روش هم‌بستگی است. جامعه آماری شامل کلیه کارکنان و دبیران هر سه مقطع اداره آموزش‌و‌پرورش شهرستان خاش هستند. با توجه به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده در دسترس تعداد 300 نفر از کارکنان و معلمان انتخاب شدند. تحلیل داده‌ها با استفاده از آزمون‌های ضریب هم‌بستگی اسپیرمن و پیرسون، رگرسیون خطی هم‌زمان و چندگانه و به‌وسیله نرم‌افزار آماری اس‌پی‌اس‌اس تحلیل شد. نتایج پژوهش نشان داد که بین مرشدیت و یادگیری سازمانی، یادگیری سازمانی و قابلیت‌های کارکنان و هم‌چنین مرشدیت و قابلیت‌های کارکنان رابطه مثبت و معناداری در سطح خطای 01/0 وجود دارد. با توجه به تحلیل داده‌ها بین متغیرهای مرشدیت با یادگیری سازمانی و قابلیت‌های کارکنان، رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. هم‌چنین مشخص شد که متغیر مرشدیت با میانجی‌گری قابلیت‌های کارکنان بر یادگیری سازمانی کارکنان تأثیر مثبت و به‌سزایی دارد. از عوامل مهم در مرشدیت ارائه خودباوری، نگرش، انگیزش، اعتماد سازمانی، و مسئولیت‌پذیری کارکنان، توانایی و مهارت مدیران در شنیدن ایده‌ها و نظرات جدید کارکنان است که از عوامل مهم در بهتر انجام دادن وظایف فردی، تیمی و سازمانی است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigating the Effect of Mentoring on Organizational Learning Mediated by Employees' Capabilities

نویسندگان [English]

  • Sayyed Ali Bani Hashemi 1
  • Ali Asgari 2
  • Naser Shohlibor 3
1 Assistant Professor, Department of Industrial Engineering, Faculty of Engineering, Payame Noor University, Iran
2 Assistant Professor, Department of Educational Sciences, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Birjand University, Iran
3 Master of Public Administration, Department of Management, School of Accounting Economics, Payame Noor University, Iran
چکیده [English]

The aim of this study was to investigate the effect of mentoring on organizational learning through the mediation of the capabilities of the employees of the Education Department of Khash city. This is an applied descriptive survey research using the correlation method. The statistical population included all staff and teachers of all three levels of the education department of Khash city. According to the available simple random sampling method, 300 staff and teachers were selected. Data were analyzed using Spearman and Pearson correlation coefficient tests, simultaneous and multiple linear regression, and SPSS statistical software. The results showed that there is a positive and significant relationship between mentoring and organizational learning, organizational learning and employee capabilities as well as mentoring and employee capabilities at the error level of 0.01. According to data analysis, there is a positive and significant relationship between mentality variables with organizational learning and employee capabilities. It was also found that the mentality variable has a positive and improving effect on staff organizational learning through the mediation of staff capabilities. One of the important factors in mentoring the presentation of self-confidence, attitude, motivation, organizational trust, and responsibility of employees is the ability and skill of managers to hear new ideas and opinions of employees, which is an important factor in better performance of individual, team and organizational tasks. By changing the view of managers in order to involve employees in decision-making and having a systemic view, giving importance to the abilities of individuals and clarifying goals by them is one of the suggestions that can be effective in promoting organizational learning and employee capabilities.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Mentoring
  • organizational learning
  • staff capabilities
  • Leadership
-      احمدی‌زهرانی، مریم. (1394). کشف ویژگی‌های رفتار مرشدانه مدیران در شرکت پالایش نفت اصفهان. رساله دکتری رشته مدیریت گرایش مدیریت منابع انسانی، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه فردوسی مشهد.
-      احمدی‌زهرانی، مریم؛ ناظمی، شمس‌الدین؛ رحیم‌نیا، فریبرز و مرتضوی، سعید. (1393). مطالعه اکتشافی مؤلفه‌ها و ابعاد رفتار مرشدانه از دیدگاه مدیران صنعت نفت. فصلنامه مدیریت سازمان‌های دولتی، 3 (9)، 71-90.
-      احمدی‌زهرانی، مریم؛ ناظمی، شمس‌الدین؛ رحیم‌نیا، فریبرز و مرتضوی، سعید. (1397). واکاوی نوین ویژگی‌های رفتار مرشدانه مدیران در شرکت پالایش نفت اصفهان و اعتبارسنجی آن. فصلنامه مدیریت منابع انسانی در صنعت نفت، 9 (35)، 3-31.
-      اسدی، حسن؛ قنبرپورنصرتی، امیر؛ قربانی، محمدحسین و دوستی، مرتضی. (1388). رابطه بین یادگیری و عملکرد سازمانی در کارشناسان سازمان تربیت‌بدنی جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه مدیریت ورزشی (حرکت)، 1 (1)، 237-247.
-      الهی، علیرضا؛ وصالی، مجید و پورآقایی، زهرا. (1386). شناسایی موانع زیربنایی ایجاد سازمان یادگیرنده در نهادهای ورزشی جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه حرکت ورزشی، 34، 3-21.
-      امیدی، نبی؛ عسگری، حشمت‌اله؛ امیدی، محمدرضا و جعفری‌اسکندری، میثم. (1396). بررسی تأثیر یادگیری سازمانی بر تعهد سازمانی (مورد مطالعه: نیروی انتظامی شهرستان ایلام)، فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی، 12 (43)، 53-66.
-      انصاری‌رنانی، قاسم و تونکه‌نژاد، ماندنی. (1386). طراحی مدل قابلیت‌های کارکنان با استفاده از تئوری زمینه‌یابی. فصلنامه مطالعات مدیریت صنعتی، 6 (15)، 25-50.
-      پاک‌نفس، بهرام. (1393). بررسی نقش قایلیت‌های استراتژیک کارکنان در عملکرد نوآورانه شهرک‌های صنعتی شهر اردبیل. پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته مدیریت اجرایی گرایش مدیریت استراتژیک، دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمی.
-      حیدری، شهین؛ صادقی، تابنده؛ ونکی، زهره؛ خسروانجم، مجتبی و رودینی، عباس. (1392). قابلیت‌های یادگیری سازمانی در پرستاران. فصلنامه مدیریت پرستاری، 2 (4)، 56-63.
-      خالق‌خواه، علی؛ ابراهیم‌پور، حبیب و سیدکلان، سیدمحمد. (1394). تحلیل نقش مکانیزم‌های یادگیری سازمانی در رفتار اشتراک دانش. پژوهش‌های مدیریت عمومی، 8 (29)، 153-180.
-      خانعلی‌زاده، رقیه؛ کردنائیچ، اسدالله؛ فانی، علی‌اصغر و مشبکی، اصغر. (1389). رابطه بین توانمندسازی و یادگیری سازمانی (مورد مطالعه: دانشگاه تربیت مدرس). فصلنامه مدیریت تحول، 2 (3)، 20-45.
-      خلخالی، علی. (1395). تبیین وضعیت یادگیری سازمانی مدارس بر مبنای ابعاد سبک رهبری تحولی مدیران. دوفصلنامه مدیریت مدرسه، 4 (1)، 27-45.
-      خورسندی، مجید؛ میرزازاده، زهرا سادات و سلاطین، مهدی. (1394). بررسی ارتباط قابلیت یادگیری سازمانی با عملکرد سازمانی در اداره کل ورزش و جوانان استان خراسان رضوی. فصلنامه مطالعات مدیریت رفتار سازمانی در ورزش، 2 (7)، 61-68.
-      درویش، حسن؛ فلاحی، سهیلا و مصطفوی، غلامعلی. (1392). رابطه هوش سازمانی و یادگیری سازمانی با رویکرد ارتقای یادگیری سازمانی، مطالعه موردی. نشریه مطالعات منابع انسانی، 2 (8)، 17-37.
-      دهقانی، ندا؛ قلی‌پور، آرین و پورعزت، علی‌اصغر. (1388). بررسی اثرات قومیت بر اثربخشی ارتباطات مراد و مریدی با رویکرد سازمانی. پایان نامه کارشناسی ارشد رشته مدیریت، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران.
-      سلیمی، قاسم و عبدشریفی، فاطمه. (1394). نقش میانجی یادگیری سازمانی در رابطه بین شیوه‌های مدیریت منابع انسانی و نوآوری سازمانی. فصلنامه آموزش و توسعه منابع انسانی، 2 (4)، 75-99.
-      تسلیمی، سمیرا؛ قلی‌پور، آرین و اسمعیلی‌شهمیرزادی، سمیرا. (1389). طراحی مدلی بر اساس کارکردهای مرشد- مریدی در راستای توسعه مدیریت. فصلنامه پژوهش‌های مدیریت، 3 (7)، 5-37.
-      شایان‌جهرمی، شاپورامین؛ صالحی، مسلم و ایمانی، جواد. (1388). رابطه عدالت سازمانی و تعهد سازمانی با رضایت شغلی در بین معلمان مدارس استثنایی شهرستان بندرعباس. فصلنامه علوم تربیتی، 2 (5)، 7-33.
-      شکاری، غلام‌عباس و شیبانی‌فر، محمدشهاب. (1390). ارزیابی نظام مدیریت عملکرد کارمندان شرکت گاز خراسان رضوی با استفاده از مدل بلوغ قابلیت‌های کارکنان، فصلنامه پژوهش‌های مدیریت، 92-93، 1-23.
-      صالحی، محمد و باقری، علیرضا. (1396). بررسی تأثیر مؤلفه‌های یادگیری سازمانی بر تعهد سازمانی در فرماندهی انتظامی استان مازندران، فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی، 12 (46)، 1-20.
-      طالقانی، غلامرضا و واحد، عزیزاله. (1396). بررسی رابطه قدرت جو سازمانی و مرشدیت. تهران: کنفرانس بین‌المللی الگوهای مدیریت در عصر پیشرفت.
-      فرخ‌سرشت، بهزاد و سقائی، سعید. (1396). مرشدیت و مزایای آن برای سازمان. تهران: پنجمین کنفرانس ملی اقتصاد در شرایط تحریم.
-      فرمانی، مرضیه و روانگرد، رامـین. (1393). رابطه بین توانمندسازی و یادگیری سازمانی در میان کارکنـان دانشـگاه علـوم پزشـکی شـیراز. فصلنامه مدیریت اطلاعات سلامت، 11 (6)، 789-798.
-      قلی‌پور، آرین؛ سبک‌رو، مهدی؛ استادی، رضا و نقوی حسینی، سیدعلیرضا. (1389). مرشدیت مکانیزمی برای برنامه‌ریزی جانشین‌پروری در سازمان‌های ورزشی. فصلنامه پژوهش‌های مدیریت، 3 (9)، 5-20.
-      قنبری، سیروس؛ اسکندری، اصغر و فرهادی، مهران. (1395). بررسی تأثیر استقلال شغلی کارکنان بر ارتقای عملکرد فردی و سازمانی با میانجی‌گری یادگیری فردی و یادگیری سازمانی. فصلنامه آموزش و توسعه منابع انسانی، 3 (8)، 77-95.
-      کیاکجوری، داود؛ بناگر، علیرضا و میرتقیان‌رودسری، سیدمحمد. (1396). نقش میانجی‌گری انگیزش شغلی کارکنان در رابطه‌ی میان مرشدیت و کارآفرینی سازمانی (مطالعه موردی شرکت زرین سوله آمل). فصلنامه مدیریت توسعه و تحول، 9 (28)، 31-37.
-      محمدی‌الیاسی، قنبر و نصیری، نیلوفر. (1395). دستاوردهای برنامه مرشدی رسمی برای سازمان‌ها. فصلنامه پژوهش‌های مدیریت منابع انسانی، 8 (2)، 1-26.
-      مقیمی، سیدمحمد؛ امامی، فرزانه و کاظمی، معصومه. (1390). ارزیابی و اولویت بندی شاخصه‌های سرمایه اجتماعی و تأثیر آن بر عملکرد سازمانی در نظام دانشگاهی. فصلنامه مدیریت فرهنگ سازمانی، 9 (2)، 29-60.
-      هداوند، سعید. (1391). همسوسازی فرهنگ یادگیرنده و یادگیری سازمانی، عاملی اثربخش در بهبود عملکرد نیروی انتظامی، فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی، 7 (25)، 59-79.
-     Bhatnagar, J. (2006). Measuring organizational learning capability in Indian managers and establishing firm performance linkage: an empirical analysis. The Learning Organization Journal, 13 (5), 416-433.
-     Clawson, J. G. (1996). Mentoring in the information age. Leadership & Organization Development Journal, 17(3), 6-15.
-     Fiol, C. M., & Lyles, M.A. (1985). Organisational Learning. Academy of Management Review. 10 (4): 803-813.
-     Hezlett, S. A., & Gibson, S.K. (2005). Mentoring and human resource development: Where we are and where we need to go. Journal of Advances in Developing Human Resources, 7 (4), 446-469.
-     Hsu, Y. H., & Fang, W. (2009). Intellectual capital and new product development performance: The mediating role of organizational learning capability. Technological Forecasting and Social Change, 76 (5), 664-677.
-     Kiedrowski, P. J. (2006). Quantitative assessment of a Senge learning organization intervention. The Learning Organization Journal, 13 (4), 369-383.
-     Kim, S. (2007). Learning goal orientation, formal mentoring, and leadership competence in HRD. Journal of European Industrial Training, 31 (3), 181-194.
-     Kram, K. E. (1983). Phases of the mentoring relationship. Academy of Managemen Journal, 26 (4), 608-625.
-     Larsson, M., Pettersson, C., Eriksson, C., & Skoog, T. (2016). Initial motives and organizational context enabling female mentors' engagement in formal mentoring–A qualitative study from the mentors' perspective. Journal of Children and Youth Services Review, 71, 17-26.
-     McCauley, C. D. (2005). The mentoring tool. Journal of Advances in Developing Human Resources, 7 (4), 443-445.
-     Neefe, D. O. (2001). Comparing Levels of Organizational Learning Maturity of Colleges and Universities Participating Traditional & Non-ttaditional (Academic Quality Improvement Project) Accreditation Processes. [online] URL http://www.uwstout.edu/lib/thesis/2001/2001neefed.pdf
-     Newberry, D. B. (2008). Organizational learning, leadership and culture: A study of program managers in the Department of Defense. Capella University.
-     Rodriguez, D., Patel, R., Bright, A., Gregory, D., & Gowing, M. K. (2002). Developing competency models to promote integrated human resource practices. Human Resource Management: Published in Cooperation with the School of Business Administration, The University of Michigan and in alliance with the Society of Human Resources Management, 41 (3), 309-324.
-     Underhill, C. M. (2006). The effectiveness of mentoring programs in corporate settings: A meta-analytical review of the literature. Journal of vocational behavior, 68 (2), 292-307.